Me and I…

Ten wpis będzie poświęcony zaimkowi me. Postanowiłem skupić się na nim, ponieważ często bywa on błędnie używany przez osoby uczące się języka angielskiego, ale i przez rodowitych użytkowników angielszczyzny.

Zamierzam przyjrzeć się w tym miejscu dwóm sytuacjom, w których me jest stosowane.

Czy zdarzyło się Wam usłyszeć kogoś mówiącego coś w stylu:

Me and John have visited our friends from school.

albo

Me and my sister can count on each other ?

Powyższe zdania są niepoprawne. Dlaczego? Przyjrzyjmy się im. Podmiotami w nich są, kolejno: me and John oraz me and my sister. Jeśli sobie to przetłumaczymy na polski, to w zasadzie wydaje się, że wszystko gra – przecież mamy: ja i John oraz ja i moja siostra . Niestety - me nie może być podmiotem zdania!

Me to biernik zaimka I i może pełnić funkcję bliższego lub dalszego dopełnienia czasownika.

Podobnie ma się sytuacja w przypadku zaimków w języku polskim, ale my skupmy się na języku angielskim.

Przeczytaj o angielskich przypadkach.

Dla ułatwienia przypomnę, że biernik odpowiada na pytania: kogo? co?

Kiedy więc należy używać zaimka me? Spójrzmy:

They [podmiot] asked [orzeczenie] me [dopełnienie bliższe] to move the car [dopełnienie dalsze].

W tym przykładzie mamy me w funkcji dopełnienia. Podobną sytuację mamy także w takich zdaniach:

My father told me to clean my room.

John and Mary surprised me last day.

She didn’t even want to talk to me.

W roli podmiotu może występować zaimek I. Na początku podane przykłady należy więc przerobić w sposób następujący:

I and John have visited our friends from school.

I and my sister can count on each other.

Co więcej, gdybyśmy chcieli wykazać się wyższą kulturą języka, to I powinno znaleźć się na drugiej pozycji: John and I…, My sister and I…

Jeśli dla kogoś terminy gramatyczne są niejasne i nadal ma wątpliwości kiedy używać I, a kiedy me, to proponuję następujące rozwiązanie. Wystarczy przeprowadzić drobny test:

Jeśli w zdaniu,  w którym to ty jesteś wykonawcą jakiejś czynności wraz z inną osobą, to usuń ze zdania tę drugą osobę i spróbuj użyć me w znaczeniu ja. Czy zdanie: Me have visited our friends brzmi dobrze? Założę się, że nikt  tak by nie powiedział – od razu zacząłby od I have visited…

A teraz coś dla dociekliwych…

(opracowane w oparciu o słownik Random House Webster’s Unabridged Edition)

Można by zapytać w tym miejscu: a co z takimi konstrukcjami, jak: It’s me! Me neither. Me too. Czyżby one były niepoprawne? Tak się przecież mówi! I tu pojawia się ciekawostka – ponad 400 lat temu by Was wyśmiano! Teraz oczywiście nie…

Tradycyjna reguła, rządząca przypadkiem zaimków osobowych po czasowniku to be, mówi, że należy użyć formy w mianowniku, czyli np. I, he, she, we, they. Ok. 400 lat temu w związku z przekonaniem, że w zdaniu miejsce po czasowniku przeznaczone jest raczej dla dopełnienia, aniżeli dla podmiotu, me wraz z innymi zaimkami w bierniku zaczęły zastępować formy mianownikowe po be. Przestano więc mówić It’s I i zaczęto mówić It’s me. Obecnie takie konstrukcje – It’s me. That’s him. It must be them. – są praktycznie uniwersalne w języku mówionym.

W mowie i tekstach formalnych używa się jednak “starej” formy mianownikowej:

It was I who noticed the problem. My brother was the one who called our attention to the problem, but it wasn’t he who solved it.

It had been she at the window, not her husband.

Me i inne formy dopełnieniowe zastąpiły także mianownik w takich konstrukcjach, jak Me neither; Not us; Who, them? oraz w porównaniach po as lub than: She’s no faster than him at getting the answers.

Jednak już, gdy zaimek jest podmiotem czasownika, to używa się formy mianownikowej: Neither did I; She’s no faster than he is at getting the answers.