<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?> <rss version="2.0" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/" xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/" ><channel><title>Unleashed English &#187; Gramatyka</title> <atom:link href="http://engleash.net/category/gramatyka/feed" rel="self" type="application/rss+xml" /><link>http://engleash.net</link> <description>Angielski, język, gramatyka, nauka</description> <lastBuildDate>Fri, 03 Feb 2012 08:09:33 +0000</lastBuildDate> <language>en</language> <sy:updatePeriod>hourly</sy:updatePeriod> <sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency> <generator>http://wordpress.org/?v=3.2.1</generator> <atom:link rel="hub" href="http://pubsubhubbub.appspot.com"/><atom:link rel="hub" href="http://superfeedr.com/hubbub"/> <item><title>Off of &#8211; dopuszczalne?</title><link>http://engleash.net/off-of-dopuszczalne</link> <comments>http://engleash.net/off-of-dopuszczalne#comments</comments> <pubDate>Fri, 13 Jan 2012 07:00:52 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category> <category><![CDATA[Błędy]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=4033</guid> <description><![CDATA[W zasadzie osoby uczące się języka angielskiego w szkole, na kursach itp. nie mają sposobności zetknąć się z konstrukcją off of. A chyba trochę szkoda, bo to ciekawy błąd popełniany przez osoby anglojęzyczne. Przeważnie podczas nauki języka angielskiego można się dowiedzieć, że gdy jakiś czasownik łączy się z przyimkiem off, to nie ma po nim [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p><strong>W zasadzie osoby uczące się języka angielskiego w szkole, na kursach itp. nie mają sposobności zetknąć się z konstrukcją <em>off of</em>. A chyba trochę szkoda, bo to ciekawy błąd popełniany przez osoby anglojęzyczne.<br /> </strong></p><p><span id="more-4033"></span>Przeważnie podczas nauki języka angielskiego można się dowiedzieć, że gdy jakiś czasownik łączy się z przyimkiem <em>off</em>, to nie ma po nim już miejsca na dopełniaczowe<em> of</em>, które jest tu redundantne, tj. niepotrzebne. Wynika to z dominacji brytyjskiej odmiany języka angielskiego. Mimo że także amerykańscy normatywiści odradzają <em>of</em> w tekstach formalnych, to wśród Amerykanów połączenie <em>off</em> i <em>of</em>  w znaczeniu zbliżonym do <em>from</em>, czyli &#8220;z&#8221; jest dość powszechne. Nie dziwią więc zwroty:</p><blockquote><p>get off of the bus (wysiąść z autobusu)<br /> jump off of the wall (zeskoczyć z muru)<br /> pick a crumb up off of the floor (podnieść okruch z podłogi)</p></blockquote><p>Z jednej strony można postarać się zrozumieć zasadność używania konstrukcji <em>off of</em> w niektórych przypadkach (w tych, w których chodzi o znaczenie <em>from</em> jako &#8220;z&#8221;, a nie &#8220;od&#8221;). Spójrzmy:</p><blockquote><p>When the bus reached the final stop John just got off (Gdy autobus dotarł do ostatniego przystanku, John po prostu wysiadł).</p></blockquote><p>Jeśli zapytamy teraz, skąd wysiadł John, całkiem naturalne wydaje się, żeby powiedzieć, że wysiadł z autobusu, a więc <em>John got off of the bus</em>. Podobnie będzie w przypadku innych czasowników:</p><p>Skąd podniósł paproch? Z podłogi:<em> he picked it up off of the floor</em>.</p><p>Z czego ty teraz jesz? Z papierowego talerza: <em>I&#8217;m eating off of a paper plate</em>.</p><p>Z drugiej strony, stanowisko normatywistów, że <em>of</em> jest tu zbędne jest jak najbardziej słuszne, a ci, którzy go używają popełniają błąd, który &#8212; moim zdaniem &#8212; polega na tym, że traktują <em>off</em> jako integralną, nieodłączną część czasownika <em>get off</em> (znaczącego &#8220;wysiąść&#8221;),<em> pick up off</em> (&#8220;podnieść&#8221;) i in. Rzecz jednak w tym, że przyimek <strong><em>off</em></strong> posiada sam sobie wartość semantyczną, którą można wyrazić jako: <strong>z powierzchni lub góry czegoś</strong>. Skoro więc już <em>off</em> służy wyrażeniu dopełnienia czasownika, to po co jeszcze <em>of</em>?</p><p>Spór o dopuszczalności <em>off of</em> (i wielu innych konstrukcji) wynika z dwóch przyjmowanych stanowisk: deskryptywnego i normatywnego, a spór ten można streścić takim dialogiem:</p><blockquote><p>Normatywista: Tak nie można mówić, bo to jest błąd!<br /> Deskryptywista: Właśnie, że można, skoro wiele osób tak mówi!</p></blockquote><p>Czasami może rzeczywiście nie ma sensu być ortodoksyjnym normatywistą, ale konstrukcja <em>off of</em> przypomina mi polskie zwroty: &#8220;cofać się do tyłu&#8221;, &#8220;spadać w dół&#8221; czy &#8220;zabić na śmierć&#8221;. Co z tego, że używa się takich pleonazmów, skoro są one idiotyczne? No cóż, widocznie można &#8220;wysiąść na zewnątrz z autobusu&#8221;.</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/off-of-dopuszczalne/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>13</slash:comments> </item> <item><title>Nie zaczynamy zdania od &#8216;ale&#8217;!</title><link>http://engleash.net/nie-zaczynamy-zdania-od-ale</link> <comments>http://engleash.net/nie-zaczynamy-zdania-od-ale#comments</comments> <pubDate>Mon, 09 Jan 2012 07:00:23 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=4014</guid> <description><![CDATA[Tego typu zdanie każdy z nas słyszał tyle razy, że wielu uwierzyło, że jest prawdziwe&#8230; Nauczyciele języka polskiego w Polsce oraz nauczyciele języka angielskiego w krajach anglojęzycznych nieustannie, od lat, powtarzają uczniom, że nie można zaczynać zdania od spójnika (a, i, ale, bo itd.).  Mam wrażenie, że każdy, kto usłyszy lub przeczyta tak zaczynające się [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p><strong>Tego typu zdanie każdy z nas słyszał tyle razy, że wielu uwierzyło, że jest prawdziwe&#8230;</strong></p><p><span id="more-4014"></span>Nauczyciele języka polskiego w Polsce oraz nauczyciele języka angielskiego w krajach anglojęzycznych nieustannie, od lat, powtarzają uczniom, że nie można zaczynać zdania od spójnika (a, i, ale, bo itd.).  Mam wrażenie, że każdy, kto usłyszy lub przeczyta tak zaczynające się wypowiedzenie odczuwa dyskomfort i myśli sobie, że coś tu nie gra. <strong>A</strong> dlaczego nie mogę zaczynać zdania od spójnika? Zapyta ktoś sam siebie.<strong> Albo</strong> to jest w tym coś złego? No musi być coś złego &#8212; podświadomie wiemy, że takie zdanie jest niepoprawne. <strong>Bo</strong> co?</p><p>Jak zaznaczyłem powyżej,  problem ten dotyczy i Polaków, i Anglików. Wpis ten więc ma charakter &#8220;interjęzykowy&#8221;.</p><p>Zaczynanie lub niezaczynanie zdania od spójnika jest zagadnieniem stylistycznym, którego nie powinno rozstrzygać się w kategoriach poprawności &#8212; niepoprawności. Nie ma nic złego w rozpoczynaniu wypowiedzi od i, ale, aczkolwiek itp. Jeśli mówiący robi tak z premedytacją, bo chce wyrazić coś w taki, a nie inny sposób, chce osiągnąć określony efekt, to dlaczego nie ma zacząć od spójnika?</p><p>Choć pewnie niektórzy nauczyciele powtarzają ową mantrę automatycznie, bo po prostu im też tak powtarzano, to ci, którzy z pełną świadomością tłumaczą uczniom, żeby nie zaczynali zdania od spójnika wiedzą, co robią. Jeśli przyjrzeć się sposobom mówienia dzieci, które dopiero nabywają <a title="kompetencja językowa i komunikacyjna" href="http://engleash.net/co-to-znaczy-znac-jezyk">kompetencję komunikacyjną i językową</a> łatwo zauważyć, że lubują się one w spójnikach: nie wiedzą jak zacząć, co powiedzieć, zastanawiają się, więc nic prostszego i bardziej naturalnego jak zacząć od wyrazów, które nie mają znaczenia. Strofować dzieci w takich sytuacjach trzeba tylko po to, aby później nie wyrobiły sobie nawyku nieustannego rozpoczynania każdego zdania od spójnika &#8212; to rzeczywiście stylistycznie byłoby rażące i okrutne dla ucha. Problem w tym, że wpadamy w błędne koło, a skutek jest taki, że wielu dojrzałych już ludzi myśli, że spójnik na początku to nic innego, jak po prostu błąd.</p><p>Rozwiązaniem tej sytuacji jest wytłumaczenie i zrozumienie w końcu, że &#8220;nie zaczynamy zdania od &#8216;ale&#8217;, ale&#8230;&#8221;.</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/nie-zaczynamy-zdania-od-ale/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>7</slash:comments> </item> <item><title>Mit o czasowniku &#8216;need&#8217;</title><link>http://engleash.net/mit-o-czasowniku-need</link> <comments>http://engleash.net/mit-o-czasowniku-need#comments</comments> <pubDate>Fri, 06 Jan 2012 07:00:06 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category> <category><![CDATA[Słownictwo]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=4001</guid> <description><![CDATA[W tym wpisie skupię się na czasowniku need jako na typowym, regularnym czasowniku, a więc nie będzie tu mowy o czasowniku modalnym. Użyciem tego czasownika rządzą pewne reguły składniowe, które  &#8212; czas najwyższy  pokazać &#8212; nie są jedynymi słusznymi. Każdy, kto uczy się języka angielskiego wie (z podręczników, od nauczycieli), że jeśli chcemy użyć po [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p><strong>W tym wpisie skupię się na czasowniku <em>need</em> jako na typowym, regularnym czasowniku, a więc nie będzie tu mowy o czasowniku modalnym. Użyciem tego czasownika rządzą pewne reguły składniowe, które  &#8212; czas najwyższy  pokazać &#8212; nie są jedynymi słusznymi.</strong></p><p><span id="more-4001"></span>Każdy, kto uczy się języka angielskiego wie (z podręczników, od nauczycieli), że jeśli chcemy użyć po <em>need</em> kolejnego czasownika, mamy do dyspozycji następujący wachlarz możliwości:</p><p><strong>1) need + to + VP</strong></p><p>a)<em> I need to get up early tomorrow</em> (Muszę jutro wstać wcześnie).</p><p>b)<em> She needs to come up with something new</em> (Musi wymyślić coś nowego).</p><p>c)<em> The project needs to be planned all over again</em> (Projekt musi zostać ponownie rozplanowany).</p><p><strong>2) need + V-ing</strong></p><p>a) <em>Your hair needs washing</em> (Musisz umyć włosy).</p><p>b) <em>The TV in my bedroom needs repairing</em> (Trzeba naprawić telewizor w moim pokoju).</p><p>W gramatykach języka angielskiego nie znajdziemy więcej możliwości radzenia sobie z konstrukcją <em>need</em> + czasownik. W praktyce jednak mamy jeszcze jeden wariant. Skupię się na konstrukcji wyrażonej w zdaniu (1 c):</p><blockquote><p><em>The project needs to be planned all over again</em></p></blockquote><p>W przykładzie tym została zrealizowana zasada łączliwości <em>need</em> z czasownikiem w formie imiesłowowej (Past Participle). W każdym podręczniku i słowniku znajdziemy informację, że po <em>need</em> musi pojawić się <em>to be</em> i czasownik w tzw. &#8220;trzeciej formie&#8221;, jeśli chcemy powiedzieć, że coś musi zostać zrobione, napisane, przeczytane, zjedzone itd.: <em>it needs to be done, it needs to be written, it needs to be read, it needs to be eaten</em>&#8230;</p><p>Niemniej wśród wielu rodowitych użytkowników języka angielskiego możemy usłyszeć zdania, w których <em>to be</em> jest pomijane. Popularne jest więc tworzenie wypowiedzi:</p><blockquote><p><em>The dog needs fed </em>(Trzeba nakarmić psa)<em>.</em></p><p><em>My car needs repaired </em>(Mój samochód musi zostać naprawiony)<em>.<br /> </em></p><p><em>The exercises need done</em> (Ćwiczenia muszą zostać zrobione).</p></blockquote><p>Popularność tej konstrukcji w USA przedstawia się mniej więcej następująco (mapka opracowana przeze mnie):</p><p><img class="aligncenter size-full wp-image-4002" title="need" src="http://engleash.net/wp-content/uploads/2012/01/need.png" alt="" width="250" height="130" />Co ciekawe konstrukcja ta prawdopodobnie rozkłada się równomiernie we wszystkich grupach wiekowych, społecznych i bez względu na płeć.</p><p>Choć w podręcznikach o tym nie ma mowy, a nauczyciele często tego nie wiedzą, to konstrukcja <em>need + past participle</em> funkcjonuje. Zresztą nasuwa się skojarzenie z czasownikiem <em>seem</em>, gdzie dopuszczalne stało się opuszczanie<em> to be</em>:</p><blockquote><p><em>It seems destroyed</em> vs. <em>It seems to be destroyed</em><br /> <em>It seems discovered vs. It seems to be discovered</em><br /> <em>It seems written properly vs. It seems to be written properly</em></p></blockquote><p>Powyższe zdania niczym nie różnią się od siebie.</p><p>Przy okazji muszę dodać, że często obok czasownika <em>need</em> na podobnych zasadach używa się czasowników <em>like</em> oraz <em>want</em>.</p><p>Nie zdziwcie się więc, gdy usłyszycie, że <em>you need prepared for unusual grammar</em>.</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/mit-o-czasowniku-need/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>15</slash:comments> </item> <item><title>Much w zdaniu twierdzącym</title><link>http://engleash.net/much-w-zdaniu-twierdzacym</link> <comments>http://engleash.net/much-w-zdaniu-twierdzacym#comments</comments> <pubDate>Tue, 15 Nov 2011 07:00:49 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=3835</guid> <description><![CDATA[W wielu podręcznikach do nauki języka angielskiego można się natknąć na regułę gramatyczną, która mówi, że much nie używa się w zdaniach twierdzących. Postanowiłem poświęcić uwagę temu zagadnieniu, ponieważ nie do końca jest to prawda. Jak powszechnie wiadomo, w angielskim mamy trzy podstawowe kwantyfikatory na określenie dużej liczby/ilości czegoś: many, much, a lot. Many używamy [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p><strong>W wielu podręcznikach do nauki języka angielskiego można się natknąć na regułę gramatyczną, która mówi, że much nie używa się w zdaniach twierdzących. Postanowiłem poświęcić uwagę temu zagadnieniu, ponieważ nie do końca jest to prawda.</strong></p><p><span id="more-3835"></span>Jak powszechnie wiadomo, w angielskim mamy trzy podstawowe kwantyfikatory na określenie dużej liczby/ilości czegoś: <em>many, much, a lot</em>. <em>Many</em> używamy z rzeczownikami policzalnymi, <em>much</em> z <a href="http://engleash.net/rzeczowniki-niepoliczalne-w-praktyce">niepoliczalnymi</a>, a <em>a lot</em> z jednymi i drugimi.  O ile w przypadku <em>many</em> sytuacja jest prosta, zajmijmy się <em>much</em> i <em>a lot</em>.</p><p>Czym różnią się zdania: <em>I have much free time every day</em> oraz <em>I have a lot of free time every day</em>? Gramatycznie zdania te są poprawne, ale w praktyce zdanie pierwsze jest niewłaściwe. Co innego: <em>Do you have much free time every day?</em> lub <em>I don&#8217;t have much free time every day</em>.</p><p>Tak więc, <em>much</em> nie używa się w zdaniu twierdzącym, przed rzeczownikiem lub gdy słowo &#8220;dużo&#8221; kończy zdanie &#8212; używa się <em>a lot</em> (<em>of</em>):</p><p><em>I eat a lot of chocolate.</em></p><p><em>My father drinks a lot of beer.</em></p><p><em>My friends talk a lot.</em></p><p>Ktoś może zapytać, a co z poprawnością zdania <em>I spent too much money last night</em>. W tym przypadku, mimo że jest to zdanie twierdzące <em>much</em> jest jak najbardziej na miejscu, a to dlatego, że <em>too</em> jest jego modyfikatorem &#8212; nie ma przecież wyrażenia *<em>too a lot</em>.</p><p><strong>Kiedy jeszcze much w zdaniu twierdzącym jest dopuszczalne?</strong></p><p>W zdaniach twierdzących <em>much</em> można używać, gdy następuje po nim czasownik zarówno z <em>to</em>, jak i bez <em>to</em>. Spójrzmy:</p><p><em>I had much to say during the lecture.</em></p><p><em>They much prefer big cars.</em></p><p><em>Much</em> w zdaniach twierdzących często występuje także z intensyfikatorem <em>very</em>:</p><p><em>I very much regret you had to go to see her.</em></p><p>Pamiętajcie więc, kiedy używacie <em>much</em>, bo obecność tego słowa w zdaniu twierdzącym, przed rzeczownikiem, zabrzmi dziwacznie i nienaturalnie w uchu osoby anglojęzycznej.</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/much-w-zdaniu-twierdzacym/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>5</slash:comments> </item> <item><title>Present Simple &#8211; co za różnica?</title><link>http://engleash.net/present-simple-co-za-roznica</link> <comments>http://engleash.net/present-simple-co-za-roznica#comments</comments> <pubDate>Thu, 10 Nov 2011 07:00:54 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=3813</guid> <description><![CDATA[Czy w czasie Present Simple podmiot ma jakiś wpływ na odmianę czasownika (orzeczenia)? Pytanie banalne, bo powszechnie wiadomo, że tak &#8212; w przypadku 3 osoby l. poj. należy dodać sufiks -s do orzeczenia. Nie zawsze &#8212; nie w każdym wariancie języka angielskiego mówiący przywiązują do tego uwagę. W tym wpisie poruszam to zagadnienie w odniesieniu [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p><strong>Czy w czasie Present Simple podmiot ma jakiś wpływ na odmianę czasownika (orzeczenia)? Pytanie banalne, bo powszechnie wiadomo, że tak &#8212; w przypadku 3 osoby l. poj. należy dodać sufiks -s do orzeczenia. Nie zawsze &#8212; nie w każdym wariancie języka angielskiego mówiący przywiązują do tego uwagę.</strong></p><p><span id="more-3813"></span>W tym wpisie poruszam to zagadnienie w odniesieniu do tematu, który pojawił się na forum serwisu <a href="http://e-ang.pl">e-ang.pl</a>, gdzie udzielam się&#8230; Autora wątku w konsternację wprawił fakt, że bohaterowie Doyle&#8217;a w pierwszej osobie l. poj. dodają do czasownika końcówkę -s, mówiąc np. : <em>I asks&#8230;</em></p><p>Nie jest to żaden przejaw kreatywności pisarza. Autor po prostu tworzy dialogi, w których odzwierciedla charakterystyczny dla owych czasów sposób mówienia (tu przełom XIX i XX w.). Przedstawiciele tzw. klasy robotniczej, klasy osób niewykształconych posługiwali się angielszczyzną, która pod wieloma względami odbiegała od tego, co nazwiemy standardowym angielskim. Spośród wielu innych cech, jednym z wyróżników wariantu (zwłaszcza londyńskiego) jest dodawanie <em>-s</em> do czasownika w czasie Present Simple bez względu na osobę podmiotu. Pociąga to za sobą, tym samym, niekonsekwentne użycie <em>does</em> oraz <em>do</em>.</p><p>Z uwagi na to, że nie mam pod ręką nic Doyle&#8217;a postanowiłem przytoczyć pierwsze przykłady, na które się natknąłem wertując Olivera Twista, którego autor tworzył niewiele wcześniej niż Arthur Doyle:</p><blockquote><p>No, nothing that I knows on.</p><p>Of course the lady knows that, don&#8217;t she?</p></blockquote><p>Wszystkim zainteresowanym tym zagadnieniem polecam zapoznanie się z cechami Cockney, lekturę pisarzy w/w okresu i serial <em>Black Adder</em> (Czarna Żmija), gdzie bohaterowie nagminnie &#8220;nabijają się&#8221; z angielszczyzny niewyedukowanej części społeczeństwa.</p><p>AKTUALIZACJA 12.11.2011 &#8211; Odsyłam także do kolejnego wpisu, w którym przedstawiam <a href="http://engleash.net/present-simple-s-w-pierwszej-osobie-wyjasnia-prof-crystal">więcej szczegółów na podstawie wyjaśnień profesora Davida Crystala</a>.</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/present-simple-co-za-roznica/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>9</slash:comments> </item> <item><title>Black English &#8211; gramatyka</title><link>http://engleash.net/black-english-gramatyka</link> <comments>http://engleash.net/black-english-gramatyka#comments</comments> <pubDate>Mon, 29 Aug 2011 06:10:15 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category> <category><![CDATA[Językoznawstwo]]></category> <category><![CDATA[morfologia]]></category> <category><![CDATA[składnia]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=3766</guid> <description><![CDATA[Z pewnością każdy zainteresowany językiem angielskim miał sposobność dostrzec (czy to oglądając filmy, czy słuchając muzyki), że angielszczyzna, którą posługują się przedstawiciele czarnoskórej mniejszości znacząco odbiega od tego, czego uczy się w szkole, tj. standardowego angielskiego. W tym tekście przyjrzymy się z bliska tzw. Black English. Wpis ten opieram głównie na publikacjach cenionego językoznawcy Williama [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p><strong>Z pewnością każdy zainteresowany językiem angielskim miał sposobność dostrzec (czy to oglądając filmy, czy słuchając muzyki), że angielszczyzna, którą posługują się przedstawiciele czarnoskórej mniejszości znacząco odbiega od tego, czego uczy się w szkole, tj. standardowego angielskiego. W tym tekście przyjrzymy się z bliska tzw. <em>Black English</em>.</strong></p><p><span id="more-3766"></span>Wpis ten opieram głównie na publikacjach cenionego językoznawcy <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/William_Labov" target="_blank">Williama Labova</a> (link do notki biograficznej), który bardzo dokładnie przyjrzał się swego czasu językowi używanemu przez czarnoskórych nastolatków w Harlemie w Nowym Jorku.</p><p>Labov, w jednej ze swoich prac, napisał, że Black English stanowi odrębny podsystem języka wewnątrz języka angielskiego. A jako system musi więc charakteryzować się pewnymi regularnościami, powtarzającymi się wzorcami mówienia. Opinia ta w latach późniejszych (Labov zajmował się Black English w latach 60 &#8211; 70 XX w.) była podawana w wątpliwość, ale nie będziemy tego roztrząsać w tym miejscu. Nie mniej można dostrzec wiele dominujących tendencji w obrębie tego dialektu i nimi się zajmiemy.</p><p>Opisując jakikolwiek język jako system należy uwzględnić trzy podstawowe kategorie: gramatykę, fonetykę oraz leksykę.</p><p>W tym i w kolejnym wpisie zajmę się jedynie pierwszymi dwiema kategoriami. Zacznę od gramatyki i wyrazu, i zdania, czyli morfologii oraz składni. W kolejnym odcinku przedstawię fonetykę. Leksyce natomiast nie poświęcę odrębnego wpisu, ale z pewnością będę publikował teksty o co ciekawszych zwrotach. Przejdźmy do rzeczy&#8230;</p><p><strong>Gramatyka <em>Black English</em> &#8211; cechy podstawowe</strong></p><p><span style="text-decoration: underline;">1. Konstrukcje nominalne</span></p><ul><li>Pominięcie sufiksów <em>-s</em> oraz<em> -es</em> przy tworzeniu formy liczby mnogiej rzeczowników regularnych:</li></ul><p><em>It costs fifty cent</em> (standard: <em>It costs fifty cents</em>)</p><ul><li>Tendencja do traktowania rzeczowników nieregularnych jak regularnych przy tworzeniu liczby mnogiej:</li></ul><p><em>A spider has eight foots</em> (standard: <em>A spider has eight feet</em>)</p><ul><li>Brak dopełnieniowego<em> <a href="http://engleash.net/apostrof-z-warzywniaka">&#8216;s</a></em>:</li></ul><p><em>Jack Johnson new car is blue</em> (standard: <em>Jack Johnson&#8217;s new car is blue</em>)</p><p><span style="text-decoration: underline;">2. Modyfikatory</span></p><ul><li>Stałe używanie <em>a</em> zamiast przedimka nieokreślonego <em>an</em>:</li></ul><p><em>He broke a egg</em> (standard: <em>He broke an egg</em>)</p><ul><li>Pomijanie sufiksu <em>-ly</em> w przysłówkach:</li></ul><p><em>The coat fit him perfect</em> (standard: <em>The coat fit him perfectly</em>)</p><ul><li>Rezygnacja z sufiksu <em>-er</em> w przymiotnikach stopnia wyższego:</li></ul><p><em>He chose the big apple</em> (standard: <em>He chose the bigger apple</em>)</p><ul><li>Rezygnacja z sufiksu <em>-est</em> w przymiotnikach stopnia najwyższego:</li></ul><p><em>He is the smart in the class</em> (standard: <em>He is the smartest in the class</em>)</p><ul><li>Pomijanie sufiksu -ed w przymiotnikach derywowanych:</li></ul><p><em>These eggs are speckle</em> (standard: <em>These eggs are speckled</em>)</p><p><span style="text-decoration: underline;">3. Zdania pytające</span></p><ul><li>Inwersja pytań bezpośrednich:</li></ul><p><em>I wonder if he finished the job</em> (standard: <em>Did he finish the job?</em>)</p><ul><li>Brak początkowego czasownika posiłkowego:</li></ul><p><em>They coming home today?</em> (standard: <em>Are they coming home today?</em>)</p><p><span style="text-decoration: underline;">4. Zdania przeczące</span></p><ul><li>Użycie <a href="http://engleash.net/aint-nie-byc-i-nie-miec">ain&#8217;t</a>:</li></ul><p><em>He ain&#8217;t eating his carrots </em>(standard: <em>He isn&#8217;t eating his carrots</em>)</p><ul><li><a href="http://engleash.net/podwojne-przeczenie">Wielokrotna negacja</a>:</li></ul><p><em>He ain&#8217;t got nothing</em> (standard: <em>He doesn&#8217;t have anything</em>)</p><p><em>They ain&#8217;t going nowhere? </em>(standard: <em>Aren&#8217;t they going anywhere?</em>)</p><p>To tyle ogólnego zarysu gramatyki <em>Black English</em>, a w kolejnym wpisie obszerne zagadnienie fonetyki.</p><p>Keep it real! ;-)</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/black-english-gramatyka/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>8</slash:comments> </item> <item><title>Rzeczowniki niepoliczalne w praktyce</title><link>http://engleash.net/rzeczowniki-niepoliczalne-w-praktyce</link> <comments>http://engleash.net/rzeczowniki-niepoliczalne-w-praktyce#comments</comments> <pubDate>Fri, 17 Jun 2011 06:00:58 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category> <category><![CDATA[Językoznawstwo]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=3721</guid> <description><![CDATA[W języku angielskim, tak jak i w polskim, mamy dwie grupy rzeczowników: policzalne i niepoliczalne. Często jednak jest tak, że wbrew regułom gramatyki rzeczowniki niepoliczalne traktowane są jak policzalne. Nie będę w tym miejscu rozpisywał się na temat tych dwóch grup rzeczowników. Przypomnę tylko, że rzeczowniki policzalne to np. car, man, table, book. Rzeczowniki niepoliczalne [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p style="text-align: justify;"><strong>W języku angielskim, tak jak i w polskim, mamy dwie grupy rzeczowników: policzalne i niepoliczalne. Często jednak jest tak, że wbrew regułom gramatyki rzeczowniki niepoliczalne traktowane są jak policzalne.</strong></p><p style="text-align: justify;"><span id="more-3721"></span>Nie będę w tym miejscu rozpisywał się na temat tych dwóch grup rzeczowników. Przypomnę tylko, że rzeczowniki policzalne to np. <em>car, man, table, book</em>. Rzeczowniki niepoliczalne to m.in. <em>flour, sugar, money, water</em>. Zasadnicza różnica pomiędzy tymi rzeczownikami jest taka, że z rzeczowników niepoliczalnych nie można utworzyć liczby mnogiej (abstrahuję tu od rzeczowników wieloznacznych, np. <em>waters </em>w zwrocie <em>international waters</em>).</p><p style="text-align: justify;">Często praktyka językowa pokazuje jednak, że mówiący traktują niektóre rzeczowniki niepoliczalne jako policzalne. Odnosi się to nie tylko do języka angielskiego, ale i polskiego. Wiele osób pewnie nawet nie wie, że rzeczowniki w poniższych zdaniach są użyte niewłaściwie:</p><blockquote><p>Kupiłem 2 chleby.</p><p>Zamówiłem 5 piw.</p><p>Poproszę 2 wody.</p></blockquote><p style="text-align: justify;">W angielskim, aby wyrazić mnogość rzeczowników niepoliczalnych używa się takich fraz, jak: <em>piece(s) of&#8230;, some&#8230;, cup(s) of&#8230;, glass(es) o</em>f&#8230;itd.</p><p style="text-align: justify;">Na co odzień jednak powszechne jest &#8220;liczenie&#8221; niektórych rzeczowników niepoliczalnych. Najczęściej ma to miejsce (nieprzypadkowo), gdy mowa o takich produktach, jak: <strong><em>beer, bread, coffee, tea, sugar, toast</em></strong>.</p><p style="text-align: justify;"><em>Can I have two beers, please?</em> zamiast np.:<em> Can I have two pints of beer, please?</em></p><p style="text-align: justify;"><em>I will have three breads.</em> zamiast np.: <em>I will have three loaves of bread</em>.</p><p style="text-align: justify;">W tym przypadku konstrukcja ta może nie być zbyt popularna, bo, jak to ktoś gdzieś napisał, coraz rzadziej robimy codzienne zakupy w sklepach &#8220;interaktywnych&#8221;&#8230;</p><p style="text-align: justify;"><em>How many sugars do you take?</em> zamiast np. <em>How many teaspoons of sugar do you take?</em></p><p style="text-align: justify;"><em>We will have two coffees, please.</em> zamiast np. <em>We will have two cups of coffee, please.</em></p><p style="text-align: justify;"><em>I&#8217;ve eaten as many as 5 toasts. </em>zamiast np.<em> I&#8217;ve eaten as many as 5 pieces of toast.</em></p><p style="text-align: justify;">Tak, rzeczownik <em>toast </em>(&#8220;tost&#8221; nie &#8220;toast&#8221;) w języku angielskim jest niepoliczalny.<em><br /> </em></p><p style="text-align: justify;">Spotkać można także konstrukcje, jak <em>two <strong>milks</strong></em> czy <em>two <strong>butters</strong>.</em></p><p style="text-align: justify;"><em> </em>Z czego to wynika, że niektóre rzeczowniki niepoliczalne traktowane są przez użytkowników języka (pewnie dzieje się tak nie tylko w polskim i angielskim) jak rzeczowniki policzalne? Purysta pewnie powie o niedbałości (niekoniecznie idącej w parze z niewiedzą). Językoznawca jako uzasadnienie poda pragmatykę. Kognitywista może powiedzieć o metonimii<em>. </em>Wszyscy trzej mogą być jedną osobą i mają rację. Pragmatyka może prowadzić do posługiwania się metonimią, a ta z kolei może sprawiać wrażenie niedbałości językowej. Gdy mówi się o &#8220;trzech chlebach&#8221;, &#8220;dziesięciu piwach&#8221; albo &#8220;100 kawach&#8221;, to jest to bardziej ekonomiczne niż mówienie o &#8220;trzech bochenkach chleba&#8221;, &#8220;dziesięciu puszkach piwa&#8221; itd. (pragmatyka). A gdy się mówi o owych &#8220;trzech chlebach&#8221;, &#8220;dziesięciu piwach&#8221;, to w zależności od sytuacji mówienia wiadomo, że chodzi o bochenki, puszki i inne &#8220;jednostki miary&#8221; (metonimia). A że każde odstępstwo od norm wzorcowych można uznać za niedbalstwo to kolejna sprawa. Tak właśnie tworzy się uzus językowy &#8212; norma użytkowa.</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/rzeczowniki-niepoliczalne-w-praktyce/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>7</slash:comments> </item> <item><title>Tak jakby &#8220;as if&#8221; i &#8220;as though&#8221;&#8230;</title><link>http://engleash.net/tak-jakby-as-if-i-as-though</link> <comments>http://engleash.net/tak-jakby-as-if-i-as-though#comments</comments> <pubDate>Fri, 29 Apr 2011 06:00:53 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=3566</guid> <description><![CDATA[Na prośbę jednego z czytelników postanowiłem poświęcić dzisiejszy wpis spójnikom as if oraz as though. Obydwa spójniki można przetłumaczyć jako &#8220;jak gdyby&#8221;, &#8220;tak jakby&#8221;. Co istotne, można ich używać zamiennie. Pojawiają się w porównaniach hipotetycznych. Oto kilka najważniejszych reguł posługiwania się tymi spójnikami: 1. Gdy porównanie dotyczy jakiegoś stanu lub zachowania, to stosuje się tzw. [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p style="text-align: justify;"><strong>Na prośbę jednego z czytelników postanowiłem poświęcić dzisiejszy wpis spójnikom <em>as if</em> oraz <em>as though</em>.</strong></p><p style="text-align: justify;"><span id="more-3566"></span>Obydwa spójniki można przetłumaczyć jako &#8220;jak gdyby&#8221;, &#8220;tak jakby&#8221;. Co istotne, można ich używać zamiennie. Pojawiają się w porównaniach hipotetycznych.</p><p style="text-align: justify;">Oto kilka najważniejszych reguł posługiwania się tymi spójnikami:</p><p style="text-align: justify;"><strong>1.</strong> Gdy porównanie dotyczy jakiegoś stanu lub zachowania, to stosuje się tzw. czas przeszły modalny:</p><p style="text-align: justify;"><em>They treat him as if/though he were disabled</em> (Traktują go, jakby był upośledzony).</p><p style="text-align: justify;">W języku potocznym zdarza się, że używa się czasu teraźniejszego:</p><p style="text-align: justify;"><em>They treat him as if/though he is disabled</em></p><p style="text-align: justify;"><strong>2.</strong> Gdy porównanie dotyczy fikcyjnej czynności w przeszłości, to używa się modalnego <em>past perfect</em> po <em>as if</em> i <em>as though</em>.</p><p style="text-align: justify;"><em>He is drinking as if/though he had run 100 kilometres!</em> (Pije, jak gdyby przebiegł 100 kilometrów).</p><p style="text-align: justify;">W języku potocznym zdarza się, że używa się czasu<em> present perfect</em>:</p><p style="text-align: justify;"><em>He is drinking as if/though he has run 100 kilometres!</em></p><p style="text-align: justify;">3. <em>As if/though</em> w połączeniu z czasownikami percepcji (<em>look</em>, <em>sound</em>, <em>smell</em>, <em>seem </em>itp.) tłumaczy się jako: &#8220;wygląda, że&#8221;, &#8220;wydaje się, że&#8221; itd. W odróżnieniu do sytuacji przedstawionych w punktach 1 i 2 tutaj, gdy mowa o teraźniejszości, to używa się czasów teraźniejszych, a w przypadku przeszłości &#8211; rzecz jasna &#8211; używa się czasów przeszłych. Przykłady:</p><p style="text-align: justify;"><em>It sounds as if/though she is trying to sing</em> (Wydaje się, że próbuje śpiewać).</p><p style="text-align: justify;"><em>It sounded as if/though she was trying to sing</em> (Wydawało się, że próbuje śpiewać).</p><p style="text-align: justify;"><em>They look as if/though they have done something wrong</em> (Wyglądają, jakby zrobili coś złego).</p><p style="text-align: justify;"><em>They looked as if/though they had done something wrong</em> (Wyglądali, jakby zrobili coś złego).</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/tak-jakby-as-if-i-as-though/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>8</slash:comments> </item> <item><title>Cleft sentences</title><link>http://engleash.net/cleft-sentences</link> <comments>http://engleash.net/cleft-sentences#comments</comments> <pubDate>Mon, 18 Apr 2011 06:00:49 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category> <category><![CDATA[Językoznawstwo]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=3545</guid> <description><![CDATA[Dzisiaj chciałbym Was zaprosić do lektury wpisu, napisanego przez stałego czytelnika Unleashed English &#8212; Mikołaja. Autor opisuje, jak sądzę, w sposób bardzo przystępny zagadnienie z gramatyki języka angielskiego, jakim są zdania z zaimkiem it. Jeśli jest coś, co sami byście chcieli przedstawić czytelnikom, to zachęcam do przysyłania Waszych tekstów. Jako że także chciałbym dołożyć swoją [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p style="text-align: justify;"><strong>Dzisiaj chciałbym Was zaprosić do lektury wpisu, napisanego przez stałego czytelnika <em>Unleashed English</em> &#8212; Mikołaja. Autor opisuje, jak sądzę, w sposób bardzo przystępny zagadnienie z gramatyki języka angielskiego, jakim są zdania z zaimkiem <em>it</em>. Jeśli jest coś, co sami byście chcieli przedstawić czytelnikom, to zachęcam do przysyłania Waszych tekstów.</strong></p><p><span id="more-3545"></span>Jako że także chciałbym dołożyć swoją cegiełkę w funkcjonowanie tego bloga,  postanowiłem wzbogacić go o ten oto wpis, traktujący o niezbyt często omawianym  acz ważnym zagadnieniu gramatycznym – <em>Cleft Sentences</em>.</p><p>Zacznijmy od  krótkiej definicji. <strong><em>Cleft sentences</em> są to zdania zaczynające się od zaimka <em>it</em>,  poprzez użycie których kładziemy nacisk na wykonawcę jakiejś czynności, sprawcę  jakiegoś zdarzenia, winowajcę, miejsce, dzień, przyczynę etc.</strong> Co do etymologii  zagadnienia – słowo <em>cleft </em>to przeszła (druga) forma czasownika cleave –-  &#8220;rozłupywać&#8221;, &#8220;rozszczepiać&#8221;, &#8220;dzielić&#8221;. Jak najbardziej ma to sens, gdyż „clefts” jak  skrótowo określa się „cleft sentences” to zdania składające ze zdań nadrzędnych  i podrzędnych, które z powodzeniem można by zastąpić zdaniem pojedynczym.</p><p>Po wstępie, w którym mam nadzieję przybliżyłem wam istotę tego  zagadnienia, czas zilustrować go przykładami:</p><p><em>It was me who was always  there for you, not her.</em><br /> <em>It was Tom who let slip that you’re smoking. Don’t  blame me then.</em><br /> <em>It is my money you desire, not my love.</em><br /> <em>It was the  Tiananment Square where the Chinese people spoke in 1989. </em></p><p>Jak  widać, w powyższych zdaniach zaakcentowani zostali kolejno dwaj wykonawcy  czynności, rzecz, oraz miejsce. <em> Cleft sentences</em> są bardzo powszechne w języku  pisanym, moim zdaniem ich wykorzystywanie w potocznej rozmowie będzie trochę  napuszone.</p><p>Jeśli uważacie, że nie wyczerpałem tego zagadnienia lub  czujecie niedosyt, proponuję posiłkować się tą oto stroną: <a href="http://www.bbc.co.uk/worldservice/learningenglish/grammar/learnit/learnitv149.shtml">http://www.bbc.co.uk/worldservice/learningenglish/grammar/learnit/learnitv149.shtml</a>,  gdzie znajdziecie więcej przykładów.</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/cleft-sentences/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>7</slash:comments> </item> <item><title>Shall &#8211; znaczenie i użycie</title><link>http://engleash.net/shall-znaczenie-i-uzycie</link> <comments>http://engleash.net/shall-znaczenie-i-uzycie#comments</comments> <pubDate>Mon, 04 Apr 2011 06:00:36 +0000</pubDate> <dc:creator>mrtom</dc:creator> <category><![CDATA[Gramatyka]]></category> <category><![CDATA[Językoznawstwo]]></category><guid isPermaLink="false">http://engleash.net/?p=3488</guid> <description><![CDATA[Osoby uczące się języka angielskiego spotykają się ze słowem shall po raz pierwszy zazwyczaj przy okazji czasu przyszłego. Jeden z czytelników zaproponował, żebym poświęcił shall trochę miejsca i rzeczywiście warto to zrobić, bo zagadnienie znaczenia i użycia tego słowa jest bardzo ciekawe. Zacznijmy więc od wyrażania przyszłości za pomocą shall. Od XVII w., gdy ukazał [...]]]></description> <content:encoded><![CDATA[<p></p><p style="text-align: justify;"><strong>Osoby uczące się języka angielskiego spotykają się ze słowem <em>shall </em>po raz pierwszy zazwyczaj przy okazji czasu przyszłego. Jeden z czytelników zaproponował, żebym poświęcił <em>shall </em>trochę miejsca i rzeczywiście warto to zrobić, bo zagadnienie znaczenia i użycia tego słowa jest bardzo ciekawe.</strong></p><p style="text-align: justify;"><span id="more-3488"></span>Zacznijmy więc od wyrażania przyszłości za pomocą <em>shall</em>. Od XVII w., gdy ukazał się podręcznik <em>Grammatica Linguae Anglicanae </em>książki i nauczyciele, gdy omawiają zasady posługiwania się <em>shall </em>w tym kontekście powtarzają następującą regułę: <strong>w pierwszej osobie (l. poj. oraz mn.) nie należy posługiwać się <em>will</em>, a własnie <em>shall</em></strong>. Tym samym otrzymujemy co następuje:</p><blockquote><p><em>I shall (learn English one day)</em></p><p><em>You will (learn English one day)</em></p><p><em>He/She/It will (learn English one day)</em></p><p><em>We shall (learn English one day)</em></p><p><em>They will  (learn English one day)</em></p></blockquote><p style="text-align: justify;">Chyba nie wszyscy wiedzą, że przytoczona reguła ma jeszcze ciąg dalszy:</p><p style="text-align: justify;"><strong>Z kolei przy wyrażaniu zdeterminowania, w pierwszej osobie (l. poj. oraz mn.) należy używać <em>will</em>, a <em>shall </em>w osobie drugiej i trzeciej.</strong> Zgodnie z tą regułą zdania:</p><p style="text-align: justify;"><em>I shall learn English</em> oraz <em>I will learn English</em> nieco różnią się od siebie znaczeniem.</p><p style="text-align: justify;">Tyle jednak teoria, ponieważ w praktyce w każdej osobie używa się <em>will</em>. Co więcej, z obserwacji leksykografów wynika także, że wątpliwym jest fakt, aby powyższa reguła kiedykolwiek była przestrzegana także przez osoby solidnie wykształcone.</p><p style="text-align: justify;">Żeby zamieszania było jeszcze więcej, to <em>shall </em>bywa używane we wszystkich osobach, głównie w mowie i piśmie formalnym, do wyrażenia zdeterminowania: <em>I shall finish. We shall come</em>. <em>Shall </em>pojawia się również w języku prawniczym i oznacza nakaz: <em>All participants shall follow the regulations</em>. <em>Shall </em>także używa się w pytaniach o charakterze zaproszenia, propzycji: <em>Shall we go to the cinema tonight?</em></p><p style="text-align: justify;">Formą ściągniętą <em>shall not</em> jest <em>shan&#8217;t</em>. A jaka jest forma przeszła? Słowniki podają <em>should</em>, które prowadzi do często zabawnych dwuznaczności. Znany przykład:</p><p style="text-align: justify;">Zdanie <em>The Archbishop of Canterbury said that we should all sin from time to time</em> jako parafraza, w mowie zależnej, zdania: <em>We shall all sin from time to time</em>.</p> ]]></content:encoded> <wfw:commentRss>http://engleash.net/shall-znaczenie-i-uzycie/feed</wfw:commentRss> <slash:comments>9</slash:comments> </item> </channel> </rss>
<!-- Performance optimized by W3 Total Cache. Learn more: http://www.w3-edge.com/wordpress-plugins/

Minified using disk: basic
Page Caching using disk: enhanced
Object Caching 589/682 objects using disk: basic

Served from: engleash.net @ 2012-02-04 08:09:11 -->
